|| Phố phường Hà Nội Thứ 7, 20/07/2013 10:56 GMT+7

Đường phố mới đặt tên năm 2012 của quận Long Biên - Hà Nội

Long Biên dưới thời Lý thuộc phủ Thiên Đức; thời Trần, Lê thuộc lộ Bắc Giang; thời Hậu Lê thuộc phủ Thuận An; thời Nguyễn thuộc trấn Bắc Giang và sau là tỉnh Bắc Ninh. Năm 1946 để chuẩn bị cho cuộc trường kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp, Đặc khu Ngọc Thụy, được thành lập và nhập về tỉnh Hưng Yên. Nhưng đến cuối 1949, Đặc khu Ngọc Thụy và huyện Gia Lâm nhập trở lại tỉnh Bắc Ninh. Khi tiếp quản Thủ đô tháng 10/1954 Chính phủ ta đã cho thành lập quận 8, thuộc thành phố Hà Nội. Đến tháng 5/1961 có thêm một số xã của tỉnh Bắc Ninh và Hưng Yên nhập về Hà Nội.

Quận được thành lập theo Nghị định số 132/2003/NĐ-CP ngày 6 tháng 11 năm 2003 của Chính phủ, về việc điều chỉnh địa giới hành chính để thành lập quận Long Biên thuộc thành phố Hà Nội.Quận có diện tích 6.038,24 ha và 14 đơn vị hành chính trực thuộc. 

Quận Long Biên nằm dọc phía bờ bắc của sông Hồng. Phía Đông giáp sông Đuống, phía Tây giáp sông Hồng, phía Nam giáp huyện Gia Lâm, phía Bắc giáp sông Đuống.

Quận Long Biên có một vị trí chiến lược rất quan trọng về chính trị, kinh tế, văn hoá xã hội của Hà Nội. Nơi đây, có các tuyến đường giao thông quan trọng như đường sắt, đường bộ, đường thuỷ, đường không nối liền với các tỉnh phía bắc, đông bắc; có sân bay Gia Lâm, khu vực quân sự, nhiều khu công nghiệp liên doanh với nước ngoài như: khu công nghiệp kỹ thuật cao Sài Đồng B, khu công nghiệp Sài Đồng A, nhiều công trình kinh tế, văn hoá, khoa học kỹ thuật, cơ quan nhà máy, đơn vị sản xuất kinh doanh của Trung ương, Thành phố và địa phương. Để đáp ứng nhu cầu phát triển giao thương của quận nhiều con đường được mở rộng và xây mới cần được đặt tên. Vì vậy, UBND quận Long Biên và Hội đồng tư vấn đã đề nghị đặt tên cho những đường, phố mới của quận. Ngày 13 ngày 07 năm 2012, Hội đồng Nhân dân thành phố Hà Nội đã chính thức ra Quyết nghị đặt tên mới cho 34 đường, phố mới trên cơ sở đề xuất của UBND thành phố. Trong đó, có 06 phố mới của quận Long Biên. Hầu hết các đường phố mới này đã được dải nhựa átphan, có vỉa hè và cây xanh hai bên đường, hạ tầng cơ sở và dân cư ổn định.

Dưới đây là tên, vị trí địa lý và những đặc điểm riêng, nổi bật của những phố mới này: 

PHỐ KIM QUAN

Phố Kim Quan có chiều dài 470m, rộng 7m, cho đoạn từ ngã ba phố Ô Cách - Lệ Mật đến trường THCS Việt Hưng, quận Long Biên. Phố đi qua trường mầm non Việt Hưng, trường PTCS Việt Hưng, bệnh viện Đức Giang.

Kim Quan là một trong ba làng thuộc phường Việt Hưng, quận Long Biên gồm: Kim Quan, Lệ Mật và Tràng Lâm (trước năm 1982 còn có thôn Ô Cách) vốn là ba xã cũ của tổng Gia Thụy, huyện Gia Lâm trước năm 1945. Sau các xã này được nhập vào thành xã Việt Hưng. Năm 2003 thành lập quận Long Biên, xã Việt Hưng đổi thành phường Việt Hưng.

Kim Quan trước đây là một làng cổ, ở ngoài bãi ven sông Hồng, dân làng vốn ở Bạch Thổ (Thôn Giang Cao, xã Bát Tràng, huyện Gia Lâm). Hàng năm lũ lụt, đồng ruộng bị thu hẹp dần, dân số tăng, nhà cửa chật chội nên đến thời Lê, Phò mã Lê Đạt Chiêu đã tâu với vua xin di dân đến vùng đất mới, lập thành làng Kim Quan. Làng có ngôi đình thờ thành hoàng là Linh Lang đại vương và hai vị phu nhân được xếp hạng di tích lịch sử văn hóa năm 1992.

ĐƯỜNG LÂM DU

Đường Lâm Du có chiều dài 1.515m, rộng 7m, cho đoạn từ điểm cạnh đê Ái Mộ (phường Bồ Đề) đến Trung tâm giải trí phường Hiền Chi (đối diện vường hoa ra đường 40m), quận Long Biên. Đường chạy dọc theo lề dưới đường đê từ cầu Chương Dương đi Bát Tràng, đường đi qua cổng làng, hồ Lâm Du và khu dân cư thôn Lâm Du.

Lâm Du hiện nay là một trong bốn thôn thuộc phường Bồ Đề gồm: Ái Mộ, Lâm Du, Ngọc Lâm và Phú Viên. Trước năm 1945 nguyên là các xã thuộc tổng Gia Thụy, huyện gia Lâm. Sau năm 1955 là xã Hồng Tiến, 1964 đổi thành xã Bồ Đề, nay thuộc phường Bồ Đề, quận Long Biên.

Lâm Du là một làng cổ được hình thành từ trước thế kỷ XV thuộc vùng đất được coi là đại bản doanh của Lê Lợi và Nguyễn Trãi để đánh quân Minh ở thành Đông Quan, hiện còn bảo lưu được ngôi đình cổ thờ Linh Lang đại vương và ngôi chùa thờ Phật đã được xếp hạng di tích lịch sử văn hóa. Bia chùa Lâm Du ghi: 5 gian Thượng điện, 7 gian Tiền đường, 3 gian Tam quan, 7 gian nhà Tổ, 2 dãy hành lang… Núi Hổ trăng gió vô biên, cây cỏ xanh tươi thật là thắng cảnh vô biên ở đất Lâm Du.

PHỐ ĐẶNG VŨ HỶ

Phố Đặng Vũ Hỷ có chiều dài 920m, rộng 15m, cho đoạn từ chân đê sông Đuống đến số 829 đường Ngô Gia Tự, quận Long Biên

Đặng Vũ Hỷ (1910 - 1972), quê làng Hành Thiện, huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định. Ông là một trong 12 vị giáo sư y học đầu tiên của nước Việt Nam độc lập, được tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh đợt 1 về khoa học y - dược vào năm 1996. GS. Đặng Vũ Hỷ tốt nghiệp bác sĩ năm 1937 tại Pháp chuyên ngành da liễu. Khi Cách mạng tháng 8 thành công, theo tiếng gọi của Tổ quốc, tham gia giảng dạy tại trường và điều trị bệnh nhân tại nhà thương Đồn Thủy - nay là bệnh viện TƯ Quân đội 108. Năm 1946, ông tham gia kháng chiến chống Pháp, từ năm 1954 ông làm chủ nhiệm bộ môn của trường Đại học Y khoa, kiêm Chủ nhiệm Khoa Da liễu Bệnh viện Bạch Mai. Ông đã đóng góp công sức nâng cao chất lượng khoa học, đặc biệt quan tâm đến điều trị bệnh phong - một bệnh từ xưa vẫn được coi là nan y và được Chính phủ cho thành lập Viện Da liễu.

PHỐ THẠCH CẦU

Phố Thạch Cầu có chiều dài 720m, rộng 10m, cho đoạn từ chân đê sông Hồng (tổ dân phố số 2 phường Long Biên) đến ngã tư đường ra đê sông Hồng, quận Long Biên.

Thạch Cầu là một làng cổ có lịch sử tồn tại và phát triển từ rất lâu đời. Tương truyền, Thạch Cầu xa xưa do người dân thôn Ái Mộ đến khai hoang lập ấp, sau đó dân cư các nơi khác đến cùng sinh sống và xây dựng lên làng Thạch Cầu. Từ Ái Mộ đến bãi lầy của ấp Thạch Cầu phải đi qua một cái cầu đá (gần chùa Lâm Du, phường Bồ Đề ngày nay) nên tổ tiên đã lấy tên Thạch cầu (cầu đá) để đặt tên cho làng mình.

Thạch Cầu có tên Nôm là Thạch Cầu Dõi để phân biệt với Thạch Cầu Bây thuộc phường Thạch Bàn bên cạch đó. Trước năm 1945, Thạch Cầu thuộc tổng Gia Thụy, huyện Gia Lâm, phủ Thuận An, tỉnh Bắc Ninh. Năm 1961 thuộc huyên Gia Lâm, từ năm 2004 thuộc phường Long Biên, quận Long Biên. Hiện tại làng còn bảo lưu được cụm di tích đình và chùa Thạch Cầu đã được xếp hạng di tích lịch sử văn hóa.

PHỐ TRẠM

Phố Trạm có chiều dài 405, rộng 20m, cho đoạn từ chân cầu Vĩnh Tuy đến lối ra đường quy hoạch trục Tây Bắc, song song với đường 40m, quận Long Biên. Đường đi qua tổ dân cư 23 khu tái định cư phường Long Biên.

Làng Trạm là một trong bốn làng cổ của phường Long Biên, quận Long Biên gồm: Nha, Thạch Cầu, Trạm và Tư Đình.

Làng Trạm cùng với các làng Bồ Đề, Nha, Tư Đình nằm kề con đường thiên lý từ các trấn phía Bắc và phía Đông về kinh thành Thăng Long nên giữ một vị trí rất quan trọng với kinh đô từ thời Lê sơ trở đi. Tương truyền làng Bồ Đề là nơi các vua lập “hành trại” khi rời khỏi kinh đô, làng Nha tức “Nha Dinh” là dinh ở của các quan tập kết ở bờ Bắc sông Hồng để vào Thăng Long yết triều; còn làng Trạm là trạm cuối cùng trên con đường thiên lý nêu trên. Làng có đình Trạm thờ thành hoàng là Thành Công Tương Liệt đại vương - vị tướng tham gia cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng đầu công nguyên và chùa Trạm (tên chữ Hán là Nghiêm Quang tự) đã được xếp hạng di tích lịch sử văn hóa.

ĐƯỜNG CỔ LINH

Đường Cổ Linh có chiều dài 2.760m, rộng 40m, cho đoạn từ chân đê sông Hồng đến phố Huỳnh Tấn Phát, quận Long Biên. Đoạn đường đi qua cánh đồng phường Thạch Bàn, phường Long Biên, trường THCS Long Biên… là phần đất của các xã thuộc tổng Cổ Linh trước năm 1945.

Cổ Linh (còn gọi là Cự Linh) là tên một trong bẩy tổng thuộc huyện Gia Lâm, phủ Thuận An, trấn Kinh Bắc (từ 1831 trở đi là tỉnh Bắc Ninh) gồm: Gia Thụy, Cổ Linh, Đặng Xá, Kim Sơn, Đa Tốn, Cổ Giang và Đông Dư. Tổng Cổ Linh gồm 6 thôn, xã: Thổ Khối, Xuân Đậu, Cổ Linh, Cự Linh, Sài Đồng và Cự Đồng.

Quận Long Biên với lợi thế vị trí cửa ngõ của Hà Nội, nối liền với trục tam giác kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh, đồng thời cũng là trục kinh tế sôi động hội nhập nền kinh tế trong khu vực và thế giới. Nên việc quy hoạch và đặt tên các đường phố mới là những yếu tố thuận lợi cho quận Long Biên phát triển nhanh, mạnh và bền vững về kinh tế - xã hội.

Bình luận